silkofos_grove@yahoo.gr
+30.6973605770 | English

Ηλιοθεραπεία και Βιταμίνη D - Τα πώς, πότε, πού, γιατί και ο κίνδυνος.

Η βιταμίνη D μας είναι χρήσιμη ώστε να έχουμε υγιή κόκκαλα, δυνατό ανοσοποιητικό σύστημα, νοητική και ψυχολογική υγεία και πολλά άλλα. Την βιταμίνη D μπορούμε να την πάρουμε από διάφορες τροφές, όπως λιπαρά ψάρια (σολομό, τόνο), εμπλουτισμένα δημητριακά και γαλακτοκομικά, είτε να τη συνθέσουμε εκθέτοντας το σώμα μας στον ήλιο. Το πρόβλημα που δημιουργείται είναι το γεγονός πως η έκθεση στον ήλιο έχει συνδεθεί με καρκίνο του δέρματος, ενώ η έλλειψη βιταμίνης D με οστεοπόρωση, κατάγματα, αδύναμο ανοσοποιητικό, κατάθλιψη κ.α. Στον παρόν άρθρο θα δούμε το κατά πόσο και πότε η έκθεση στον ήλιο είναι επιβλαβής για την υγεία μας, καθώς και το πώς μπορούμε να είμαστε σίγουροι ότι έχουμε λάβει ή συνθέσει όση βιταμίνη D είναι απαραίτητη για την υγεία μας.

Αρχικά πρέπει να γνωρίζουμε πόση βιταμίνη D μας είναι απαραίτητη.

Ηλικία/ έτος

Ημερήσια συνιστώμενη ποσότητα (ΗΣΠ) IU/ημέρα

0-1

400

1-3

400-600

3-70

600 -2000

70+

800-2000

MidlinePlus.gov

Το ανώτατο όριο της ημερήσιας συνιστώμενης ποσότητας μπορεί να φτάσει άφοβα ως και 10.000 IU/ημέρα. Η βιταμίνη D μπορεί να ληφθεί και ως συμπλήρωμα. Προτιμότερη είναι η D3 (χοληκαλσιφερόλη) έναντι της D2 (εργοκαλσιφερόλη) καθώς απορροφάται καλύτερα από τον οργανισμό.

Ως προς το χρονικό διάστημα που χρειάζεται ώστε να καταφέρει ο οργανισμός μας να παραγάγει την απαραίτητη ημερήσια ποσότητα υπάρχει μεγάλη σύγχυση. Αρχικά πρέπει να γίνει γνωστό πως η γεωγραφική θέση, η εποχή αλλά και ο τύπος δέρματος του κάθε ατόμου παίζει σημαντικό ρόλο. Ο παρακάτω πίνακας μας πληροφορεί σχετικά με τον τύπο δέρματος.

VitaminCounscil.org

Όσο πιο ανοιχτόχρωμο είναι το δέρμα κάποιου τόσο πιο γρήγορα συνθέτει ο οργανισμός του βιταμίνη D με την έκθεση στον ήλιο. Αν για παράδειγμα κάποιος με τύπο Ι-ΙΙΙ καθόταν στον ήλιο για 15 λεπτά από τις 12:00 ως τις 12:15 το μεσημέρι και καλοκαίρι στην Ελλάδα, θα ήταν αρκετά για την απόκτηση της ΗΣΠ. Αν όμως ήταν τύπου ΙV-VI θα του έπαιρνε έως και 2 ώρες.

Η προστασία του δέρματος από τον ήλιο είναι εξαιρετικά σημαντική. Με βάση το Βρετανικό Κέντρο Έρευνας του Καρκίνου, αν κάθε 2 χρόνια καίγεται το δέρμα μας 1 φορά, τριπλασιάζεται η πιθανότητα μελανώματος (καρκίνου του δέρματος). Αν και δεν ξεκαθαρίζονται τα χρόνια που θα πρέπει κάποιος να εκτεθεί για να τριπλασιαστεί η πιθανότητα, τονίζεται πως έγκαυμα δεν παθαίνουμε μόνο όταν βγάζουμε φουσκάλες αλλά ακόμη κι όταν το δέρμα μας γίνεται ροζ ή κόκκινο. Για όσους έχουν πιο σκοτεινό τύπο δέρματος, έγκαυμα μπορεί να είναι μόνο η αίσθηση ξυσίματος ή μια απλή ενόχληση.

Άλλοι παράγοντες που παίζουν ρόλο:

  • Η επιφάνεια δέρματος που εκθέτουμε στον ήλιο. Όσο μεγαλύτερη τόσο  πιο γρήγορη η παραγωγή της βιταμίνης D.
  • Η ηλικία. Όσο μεγαλύτερη τόσο πιο δύσκολη η παραγωγή.
  • Τα αντηλιακά. Όσο μεγαλύτερος ο δείκτης τόσο λιγότερη η παραγωγή.
  • Το υψόμετρο. Όσο μεγαλύτερο τόσο περισσότερη η παραγωγή.
  • Ο καιρός. Όσο περισσότερα σύννεφα υπάρχουν στον ουρανό τόσο λιγότερες ακτίνες περνάνε κι έτσι παράγουμε λιγότερη βιταμίνη D.
  • Η ρύπανση στον αέρα. Όσο μεγαλύτερη τόσο λιγότερες ακτίνες φτάνουν στο δέρμα μας κι επομένως τόσο μικρότερη η παραγωγή βιταμίνης D.
  • Η ώρα κατά την οποία θα εκτεθούμε στον ήλιο. Το μεσημέρι είναι πιο γρήγορη η παραγωγή.
  • Η γεωγραφική τοποθεσία. Όσο πιο κοντά στον ισημερινό τόσο πιο γρήγορη η παραγωγή.

Ακόμη, το σώμα μας μπορεί να παράγει τις απαραίτητες ποσότητες βιταμίνης D στον μισό χρόνο απ’ όσον τραυματίζεται το δέρμα μας από την ακτινοβολία. Αν για παράδειγμα έχουμε παρατηρήσει πως μετά από 40 λεπτά έκθεσης όλου μας του σώματος στον ήλιο, αρχίζουμε να έχουμε συμπτώματα όπως κοκκίνισμα, κάψιμο κτλ, τότε γνωρίζουμε πως στα 20 λεπτά είχαμε παραγάγει περίπου 10000 με 25000 IU βιταμίνης D. Έτσι, γνωρίζουμε πως μετά από 20 λεπτά έκθεσης στον ήλιο μιας μεγάλης επιφάνειας του σώματός μας καλό είναι να βρούμε μια σκιά για να προστατέψουμε το δέρμα μας από την ακτινοβολία. Κατ’ αυτόν τον τρόπο είμαστε πλήρεις από βιταμίνη D και αποφεύγουμε τον κίνδυνο τραυματισμού του δέρματός μας ο οποίος αυξάνει τις πιθανότητες για καρκίνο του δέρματος. 

Συνοπτικά και κατα μέσο όρο, το καλοκαίρι και την άνοιξη 10-20 λεπτά έκθεση στον ήλιο με τον τρόπο και τις υπό τις προϋποθέσεις που αναφέρθηκαν παραπάνω και το χειμώνα εως και 2 ώρες είναι αρκετός χρόνος ωστε να παραγάγουμε βιταμίνη D με ασφάλεια.

 

 

Πηγές:

Harvard TH Chan - https://www.hsph.harvard.edu/nutritionsource/vitamin-d/ (9/6/2017)

Vitamin Council - https://www.vitamindcouncil.org/about-vitamin-d/how-do-i-get-the-vitamin-d-my-body-needs/ (9/6/2017)

Cancer Research UK - http://www.cancerresearchuk.org/about-cancer/causes-of-cancer/sun-uv-and-cancer/how-the-sun-and-uv-cause-cancer (9/6/2017)

America Sociaty For Dermatologic Surgery - https://www.asds.net/10-Skin-Cancer-Myths-Debunked/ (9/6/2017)

Examine.com - https://examine.com/supplements/vitamin-d/ (9/6/2017)

Mediline Plus - https://medlineplus.gov/magazine/issues/winter11/articles/winter11pg12.html (9/6/2017)

Mercola Com - http://articles.mercola.com/sites/articles/archive/2016/04/04/sun-exposure-benefits-risks.aspx (9/6/2017)

Science Daily - https://www.sciencedaily.com/releases/2017/03/170308083938.htm (10/6/2017)